امیر چخماق

آدرس:
ختیابان سلمان فارشی
طریقه رفتن:
خودروی شخصی/ تاکسی
امیر چخماق

محل استقرار

امیر چخماق که در واقع مجموعه ای متشکل از تکیه، میدان، حمام عمومی، کاروانسراها، خانقاه، قنات خانه و چاه آب سرد است تقریبا در وسط شهر یزد و در خیابان سلمان فارسی قرار دارد.

پیشینه

مجموعه امیر چخماق یزذ شاخص ترین بنای تاریخی شهر می باشد که به لحاظ قدمت از ارزش والایی برخوردار است و به دوره تیموریان یعنی قرن نهم ه.ق. باز می گردد. میدان این مجموعه در دوره صفویه هم به همین نام شهرت داشت و در زمان شاه عباس برخی از این آثار احیا شده است. و اینکه چهارسوقی بر روی کاروانسرا ساخته شده است. در اوایل قرن سیزدهم میدان جلوی مسجد و سردر بازار تبدیل به حسینیه شده است.این میدان تا پیش از دوره پهلوی مانند برخی دیگر از میدان ها گورستان نیز شده بوده است و برخی از مردم برای فرخندگی حسینیه اش مردگان خود را در آنجا دفن می کردند. چندی نمی گذرد که که این گورستان دوام نمی آورد و دوباره به میدان تبدیل می شود.

سبک معماری

به لحاظ معماری سنگ نصب شده در کریاس مسجد امیر چخماق به طرف میدان، شبکه های ظریف از کاشی های معرق دور خارج گنبد، محراب صفه اصلیبا تاقنمای مقرنس کاری و ... بعد از مسجد جامع از زیبایی خاصی برخوردار است.

تکیه امیر چخماق که قدمت بالغ بر 200 سال است ساختمانی است پر غرفه و بیشتر با دومنار که در یک بر از حسینیه ها می سازند. در هنگام سوگواری و نخل برداری، حاکم در غرفه شاه نشین و بانوان در دیگر غرفه ها تکیه می زنند و آیین مردم را به تماشا می نشینند و یا می ایستند.

وضع طاق بندی ها و سردر مناره ها به گونه ای است که معرف نوع مخصوصی از معماری شهر تاریخی یزد به شمار می رود و به همین جهت از طرف وازرت فرهنگ در فهرست آثار ملی قرار گرفته است. یکی دیگر از بخش های دیدنی این میدان نخل بزرگ آن است که به نخل حیدری ها معروف است. آنگونه که محمد حسین آیتی گفته است پیشینه این نخل به 450 سال پیش و دوره صفویه می رسد.

بنیانگذار و بانی

امیر جلال الدین چخماق از سرداران و امرای عصر تیموری هنگامی که در زمان حمکرانی اش در شهر یزد با همکاری همسرش فاطمه خاتون مسجد جامع نو و میدان پیش روی آن را ساختند که از همان زمان به نام امیر چخماق معروف شد.

اهمیت ملی و جهانی

تکیه امیر چخماق در سال 1330 با شماره 383 و مسجد امیر چخماق در سال 1341 با شماره 247 و مجموعه امیر چخماق در تاریخ 1 شهریور 1378 با شماره 2416 در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.

جاذبه های گردشگری مجاور این مکان

موزه آب، مسجد جامع کبیر یزدو آب انبار شش بادگیری در 1 کیلومتری، آتشکده زرتشتیان و زندان اسکندر (مدرسه ضیائیه) در 2 کیلومتری این مکان قرار دارد.

/ ایران / یزد / یزد / جاذبه های یزد / امیر چخماق